''ag-ga'' Tamgası
Ag tamgasının kültürel olarak ayrı bir önemi olduğunu söylemek isterim. Türklerin kılık kıyafetiyle ilgili ayrıca bir bilgi kaynağıdır aynı zamanda. Ag tamgasının kökeni pantolondur. Evet yanlış duymadınız pantolon! Günümüzde bazı kesimler her ne kadar pantolon batı işi diyip giymek istemese de pantolon bizim atalarımızın binlerce yıldır giydiği bir kıyafettir. Atlarla iç içe bir yaşam süren atalarımızın bu durumu kıyafete de yansımıştır. Pantolonu, rahat bir şekilde ata binebilmek için atalarımız binlerce yıldır kullanmıştır. At üstünde uzun yollar kateden adeta atsız bir hayatın düşünülemediği zamanlarda rahat durması için pantolon yapılma ihtiyacı duyulmuştur.
Gel gelelim pantolon ve ag tamgası arasındaki ilişkiye. Ag tamgasıda ses dönüşümüne uğramış bir başka tamgadır. Burada zamanla g>ğ dönüşümü olmuştur. Ag yani günümüz kullanımı ağ , pantolonun apış arasında kalan kısmıdır. Ag tamgasıda bu belirttiğim yani pantolon ağından gelmektedir ve şekil itibarıyla apış arası çizgisi ve iki bacak arasında kalan boşluğun düz bir şekilde çizilmesinden oluşmaktadır.
Ag tamgasının kültürel olarak ayrı bir önemi olduğunu söylemek isterim. Türklerin kılık kıyafetiyle ilgili ayrıca bir bilgi kaynağıdır aynı zamanda. Ag tamgasının kökeni pantolondur. Evet yanlış duymadınız pantolon! Günümüzde bazı kesimler her ne kadar pantolon batı işi diyip giymek istemese de pantolon bizim atalarımızın binlerce yıldır giydiği bir kıyafettir. Atlarla iç içe bir yaşam süren atalarımızın bu durumu kıyafete de yansımıştır. Pantolonu, rahat bir şekilde ata binebilmek için atalarımız binlerce yıldır kullanmıştır. At üstünde uzun yollar kateden adeta atsız bir hayatın düşünülemediği zamanlarda rahat durması için pantolon yapılma ihtiyacı duyulmuştur.
Yandaki görsel Çin'in batı kesiminde bir mezarda bulunan ve Türklere ait olduğu sanılan 3000 yıllık bir pantolondur. Türklere ait olduğunu kanıtlayacak bir çok Türklere özgü figür tamga ve mezarın içinde bulunan savaş aletleri vardır. Ata rahat binebilmek için pantolonun ağ kısmı özel olarak dikilmiştir. Uzmanara göre ''pantolonun yapılışı, dikiş yöntemi, kullanılabilirliğine ve dönemine bakılırsa kesinlikle çığır açan bir ustalık işi''.
Ag tamgası günümüzde g harfiyle ifade edilir ancak belirttiğim gibi kalın ince sessizler vardır,
Orhun Tamgalarında. Ag tamgasıda kalın g sesini karşılar. Ğ sesi Göktürkçe de olmadığı için günümüz Türkçesinde yazarken ag tamgası kullanılır.
''eg-ge'' Tamgası
Eg tamgasıda köken olarak ''eğilmek''ten gelmektedir. Buradaki ses dönüşümünü göstermeme gerek yok ancak genede belirtmek istiyorum. Zamanla g sesi ğ sesne dönüşmüştür. Buraya kadar tamgaları okuduysanız ses dönüşümlerinin temelini anlamış olmalısınız. Sonraki tamgalarda olan ses dönüşümlerini çok kısa bir şekilde göstereceğim. Eg tamgası dediğim gibi eğilmeyi belirtir. Şekilde de görüldüğü gibi rüzgardan eğilmiş bir çiçeği, yaprağı temsil eder.
Eg tamgası günümüzdeki g harfidir. Eg tamgası ince g dir. Aşağıda da görüldüğü gibi ilk oluşum aşamasında bir çiçek ve yahut otun eğilişi olarak çizilmiş daha sonradan zamanla yazı sistemine dönüşerek fazla kısımlar zamanla çizilmemiş ve son görünümünü kazanmıştır.
Orhun Tamgalarında. Ag tamgasıda kalın g sesini karşılar. Ğ sesi Göktürkçe de olmadığı için günümüz Türkçesinde yazarken ag tamgası kullanılır.
''eg-ge'' Tamgası
Eg tamgasıda köken olarak ''eğilmek''ten gelmektedir. Buradaki ses dönüşümünü göstermeme gerek yok ancak genede belirtmek istiyorum. Zamanla g sesi ğ sesne dönüşmüştür. Buraya kadar tamgaları okuduysanız ses dönüşümlerinin temelini anlamış olmalısınız. Sonraki tamgalarda olan ses dönüşümlerini çok kısa bir şekilde göstereceğim. Eg tamgası dediğim gibi eğilmeyi belirtir. Şekilde de görüldüğü gibi rüzgardan eğilmiş bir çiçeği, yaprağı temsil eder.Eg tamgası günümüzdeki g harfidir. Eg tamgası ince g dir. Aşağıda da görüldüğü gibi ilk oluşum aşamasında bir çiçek ve yahut otun eğilişi olarak çizilmiş daha sonradan zamanla yazı sistemine dönüşerek fazla kısımlar zamanla çizilmemiş ve son görünümünü kazanmıştır.
Etiketler:
ag tamgası,
eg tamgası,
göktürk,
göktürkce dersi,
göktürkçe,
kitabeleri,
köken,
orhun,
orhun yazısı,
tamga,
tamgalar,
yazı







0 yorum:
Yorum Gönder